Ngày nay, việc dành nhiều thời gian ở tư thế ngồi đã trở nên quen thuộc với không ít người. Nhân viên văn phòng làm việc trước máy tính, học sinh – sinh viên học tập, tài xế di chuyển đường dài hay những người thường xuyên sử dụng điện thoại, xem truyền hình đều có thể trải qua nhiều giờ ngồi trong ngày.
Ngồi là một tư thế bình thường và cần thiết trong sinh hoạt. Tuy nhiên, vấn đề đáng lưu ý là thời gian ngồi liên tục quá dài và thiếu những khoảng vận động xen kẽ. Khi cơ thể duy trì một tư thế trong thời gian dài, cảm giác mỏi, căng cứng hoặc khó chịu có thể xuất hiện, đặc biệt ở vùng cổ, vai, lưng và chân.
Vì vậy, chủ động thay đổi tư thế và duy trì vận động phù hợp là một phần của lối sống lành mạnh mà mỗi người có thể thực hiện ngay trong sinh hoạt hằng ngày.
Ngồi lâu được hiểu như thế nào?
Trong đời sống thường ngày, “ngồi lâu” thường được dùng để mô tả tình trạng một người duy trì tư thế ngồi trong khoảng thời gian kéo dài, chẳng hạn khi làm việc, học tập, lái xe hoặc giải trí, trong khi có ít sự thay đổi tư thế hoặc vận động.
Điều cần quan tâm không chỉ nằm ở tổng số giờ ngồi trong một ngày mà còn ở việc cơ thể có được thay đổi trạng thái và vận động xen kẽ hay không.
Chẳng hạn, một người làm việc tại văn phòng có thể phải ngồi nhiều giờ. Tuy nhiên, họ vẫn có thể chủ động đứng dậy lấy nước, đi lại trong phòng, thay đổi tư thế hoặc thực hiện các hoạt động thể chất phù hợp ngoài giờ làm việc.
Do đó, thay vì cố gắng loại bỏ hoàn toàn việc ngồi, điều thực tế hơn là xây dựng thói quen không duy trì một tư thế quá lâu và tạo thêm cơ hội vận động trong ngày.
Vì sao chúng ta dễ ngồi quá lâu?
Công nghệ giúp nhiều công việc trở nên thuận tiện hơn nhưng đồng thời cũng khiến nhu cầu di chuyển trong ngày giảm đi.
Một nhân viên văn phòng có thể bắt đầu buổi sáng bằng việc ngồi trước máy tính, tiếp tục ngồi trong cuộc họp, ngồi ăn trưa, sau đó quay lại bàn làm việc. Khi về nhà, thời gian nghỉ ngơi đôi khi tiếp tục gắn với điện thoại, máy tính hoặc tivi.
Đặc biệt, khi tập trung xử lý công việc, nhiều người gần như không nhận ra mình đã ngồi liên tục trong một khoảng thời gian khá dài.
Bên cạnh tính chất công việc, không gian làm việc, thói quen sinh hoạt, phương tiện di chuyển và hình thức giải trí cũng có thể góp phần làm tăng thời gian ít vận động.
Khi ngồi lâu, cơ thể có thể cảm thấy như thế nào?
Sau một thời gian duy trì tư thế ngồi, một số người có thể nhận thấy cảm giác mỏi hoặc khó chịu ở cơ thể. Biểu hiện ở mỗi người không giống nhau và còn phụ thuộc vào tư thế, thời gian ngồi, điều kiện làm việc, mức độ vận động cũng như tình trạng sức khỏe.
Cổ và vai có thể cảm thấy căng khi màn hình đặt không phù hợp hoặc khi người sử dụng thường xuyên cúi đầu. Vùng lưng cũng có thể xuất hiện cảm giác mỏi nếu duy trì một tư thế trong thời gian dài.
Ở chân, việc ít thay đổi tư thế đôi khi tạo cảm giác tê, nặng hoặc khó chịu. Ngoài ra, thời gian ngồi kéo dài có thể khiến một số người cảm thấy uể oải và giảm sự thoải mái trong quá trình làm việc.
Những biểu hiện này không nên được sử dụng để tự chẩn đoán tình trạng sức khỏe. Khi triệu chứng kéo dài, tăng dần hoặc gây ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt, người bệnh nên cân nhắc trao đổi với nhân viên y tế để được đánh giá phù hợp.
Ngồi đúng tư thế có đồng nghĩa với có thể ngồi thật lâu?
Tư thế phù hợp có thể góp phần tạo sự thoải mái khi làm việc, nhưng không có nghĩa là cơ thể nên duy trì nguyên một tư thế trong thời gian quá dài.
Ngay cả khi bàn ghế được bố trí hợp lý, việc thay đổi tư thế và vận động xen kẽ vẫn là điều nên được chú ý.
Khi làm việc, có thể điều chỉnh ghế để cơ thể được nâng đỡ phù hợp, đặt màn hình ở vị trí thuận tiện cho việc quan sát và hạn chế thường xuyên cúi hoặc nghiêng đầu. Hai chân nên có vị trí thoải mái và không gian làm việc cần đủ rộng để thay đổi tư thế khi cần.
Quan trọng hơn, hãy xem tư thế tốt là tư thế có thể được thay đổi, thay vì cố giữ một dáng ngồi cố định suốt nhiều giờ.
Làm thế nào để hạn chế việc ngồi liên tục?
Thay đổi thói quen không nhất thiết phải bắt đầu bằng những điều phức tạp. Một vài điều chỉnh nhỏ trong ngày có thể giúp tạo thêm cơ hội cho cơ thể vận động.
Bạn có thể chủ động đứng lên và đi lại trong những khoảng nghỉ phù hợp, thay vì dành toàn bộ thời gian nghỉ để tiếp tục sử dụng điện thoại tại bàn. Khi cần trao đổi với đồng nghiệp ở gần, nếu điều kiện cho phép, có thể đi đến vị trí của họ thay vì chỉ nhắn tin.
Trong lúc nghe điện thoại, bạn cũng có thể đứng hoặc đi lại nhẹ nhàng nếu công việc và không gian cho phép.
Với những người phải ngồi làm việc lâu, có thể đặt lời nhắc để kiểm tra tư thế và chủ động thay đổi trạng thái. Một vài động tác vận động nhẹ cho cổ, vai, lưng, tay và chân cũng có thể được thực hiện trong thời gian nghỉ, tùy theo khả năng và tình trạng sức khỏe.
Ngoài giờ làm việc, duy trì các hoạt động thể chất phù hợp như đi bộ hoặc những hình thức vận động cá nhân yêu thích cũng là cách giúp giảm thời gian ít vận động trong ngày.
Đừng chờ đến khi quá mỏi mới đứng dậy
Một sai lầm thường gặp là chỉ thay đổi tư thế khi cơ thể đã cảm thấy rất khó chịu.
Thực tế, việc tạo thói quen vận động xen kẽ từ trước sẽ dễ thực hiện hơn. Thay vì đặt mục tiêu quá cứng nhắc, mỗi người có thể lựa chọn khoảng nghỉ phù hợp với tính chất công việc và khả năng của bản thân.
Ví dụ, sau một khoảng thời gian tập trung làm việc, bạn có thể tranh thủ đứng dậy lấy nước, đi lại nhẹ nhàng hoặc thay đổi tư thế trước khi tiếp tục.
Điều quan trọng là giảm những khoảng thời gian bất động kéo dài và biến việc vận động thành một phần tự nhiên trong lịch sinh hoạt.
Cân bằng giữa công việc và vận động
Đối với nhiều ngành nghề, ngồi lâu là điều khó tránh hoàn toàn. Vì vậy, chăm sóc sức khỏe không nhất thiết đồng nghĩa với việc phải thay đổi công việc, mà có thể bắt đầu bằng cách tổ chức ngày làm việc hợp lý hơn.
Một lịch trình có sự xen kẽ giữa tập trung và nghỉ ngắn có thể giúp người lao động chủ động hơn trong việc chăm sóc cơ thể. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng có thể quan tâm đến không gian làm việc, cách bố trí bàn ghế và khuyến khích nhân viên có những khoảng vận động phù hợp.
Những thay đổi nhỏ nhưng được duy trì đều đặn thường thực tế hơn so với việc chỉ vận động nhiều trong một thời điểm rồi tiếp tục ngồi liên tục trong phần lớn thời gian còn lại.
Khi nào nên chú ý hơn đến các biểu hiện của cơ thể?
Cảm giác mỏi sau thời gian dài làm việc có thể xuất hiện trong cuộc sống thường ngày. Tuy nhiên, không nên mặc định mọi biểu hiện đều đơn thuần do ngồi lâu.
Khi xuất hiện triệu chứng bất thường, kéo dài, tăng dần hoặc ảnh hưởng rõ rệt đến khả năng vận động và sinh hoạt, việc được nhân viên y tế đánh giá có thể cần thiết tùy từng trường hợp.
Đặc biệt, nếu xảy ra tình huống sức khỏe cấp tính hoặc người bệnh có biểu hiện cần hỗ trợ khẩn cấp, nên chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ y tế phù hợp thay vì tự xử trí dựa trên suy đoán.
Chủ động chăm sóc sức khỏe từ những thay đổi nhỏ mỗi ngày
Một ngày làm việc bận rộn đôi khi khiến chúng ta chú ý đến màn hình, công việc và thời hạn nhiều hơn những tín hiệu của cơ thể.
Thế nhưng, chăm sóc sức khỏe có thể bắt đầu từ những hành động rất đơn giản: đứng lên sau một khoảng thời gian ngồi, đi lại một chút, thay đổi tư thế và dành thời gian cho hoạt động thể chất phù hợp.
Không cần chờ đến khi cơ thể quá mệt mới bắt đầu quan tâm đến việc nghỉ ngơi và vận động. Việc duy trì những thói quen phù hợp trong sinh hoạt hằng ngày có thể góp phần tạo nên lối sống chủ động và cân bằng hơn.
Trung Tâm Cấp Cứu Toàn Quốc – hỗ trợ khi phát sinh nhu cầu y tế
Bên cạnh việc chủ động xây dựng thói quen sinh hoạt phù hợp, trong cuộc sống vẫn có thể xuất hiện những tình huống sức khỏe cần đến sự hỗ trợ của nhân viên y tế.
Trung Tâm Cấp Cứu Toàn Quốc cung cấp các dịch vụ hỗ trợ cấp cứu, vận chuyển người bệnh, chuyển viện và vận chuyển đường dài, trực y tế sự kiện, chăm sóc người bệnh tại nhà và cho thuê thiết bị y tế, được bố trí tùy theo nhu cầu thực tế và tình trạng cụ thể.
Khi cần hỗ trợ, người bệnh hoặc gia đình có thể cung cấp thông tin về tình trạng hiện tại, địa điểm và nhu cầu để đơn vị tiếp nhận, trao đổi và bố trí phương án phù hợp.
Lưu ý: Nội dung bài viết mang tính tham khảo và cung cấp thông tin sức khỏe chung. Các biểu hiện và hướng xử trí có thể khác nhau tùy tình trạng của từng người; khi có vấn đề sức khỏe bất thường, nên tham khảo ý kiến của nhân viên y tế phù hợp.
TRUNG TÂM CẤP CỨU TOÀN QUỐC
Hotline: 0704 115 115 | 0995 114 115
Y tế sự kiện: 082 8899 115 | 085 2288 115
Website:
Địa chỉ: 03 Đường 35A Trịnh Quang Nghị, Phường Bình Đông, TP. Hồ Chí Minh
Zalo: https://zalo.me/3105407123098382136
Email: 115toanquoc@gmail.com
Facebook: https://web.facebook.com/trungtamcapcuutoanquoc
Khu vực hoạt động: Toàn quốc
