Khi người bệnh chuẩn bị xuất viện hoặc cần di chuyển từ nhà đến cơ sở y tế, nhiều gia đình thường nghĩ rằng chỉ cần có một chiếc xe đủ rộng, chẳng hạn xe 7 chỗ, là có thể chủ động đưa người bệnh đi.
Tuy nhiên, kích thước của phương tiện không phải là yếu tố duy nhất quyết định việc vận chuyển có phù hợp hay không.
Một số người bệnh sau phẫu thuật, sau thời gian điều trị hoặc đang gặp hạn chế vận động có thể không thể ngồi thẳng trong thời gian dài, khó thay đổi tư thế hoặc cần được vận chuyển ở tư thế khác theo hướng dẫn của nhân viên y tế.
Trong những trường hợp này, việc cố đưa người bệnh lên xe gia đình có thể gây khó khăn trong quá trình di chuyển và không phù hợp với tình trạng thực tế của người bệnh.
Xe 7 chỗ rộng nhưng chưa chắc phù hợp với mọi người bệnh
Xe 7 chỗ có không gian lớn hơn nhiều loại xe cá nhân thông thường, nhưng phương tiện này vẫn được thiết kế chủ yếu cho người có khả năng ngồi trên ghế xe.
Nếu người bệnh có thể tự ngồi, duy trì tư thế ổn định và lên xuống xe với sự hỗ trợ phù hợp, xe cá nhân có thể đáp ứng nhu cầu trong một số trường hợp.
Tuy nhiên, nếu người bệnh:
- Không thể ngồi thẳng hoặc giữ tư thế ngồi ổn định.
- Chỉ có thể ngồi trong thời gian rất ngắn.
- Đau nhiều khi thay đổi tư thế.
- Không thể tự đứng hoặc bước lên xe.
- Cần sử dụng xe lăn.
- Cần nằm trong quá trình vận chuyển.
- Cần nhiều người hỗ trợ khi chuyển tư thế.
gia đình nên trao đổi với nhân viên y tế trước khi quyết định sử dụng xe cá nhân.
Vì sao khả năng ngồi của người bệnh lại quan trọng?
Trong một hành trình bằng ô tô, người bệnh không chỉ cần “ngồi được” tại thời điểm lên xe mà còn cần duy trì tư thế phù hợp trong suốt thời gian di chuyển.
Việc xe tăng tốc, giảm tốc, vào cua hoặc đi qua đoạn đường không bằng phẳng có thể làm thay đổi tư thế cơ thể.
Với người khỏe mạnh, những thay đổi này thường không gây vấn đề đáng kể. Tuy nhiên, đối với người đang yếu, hạn chế vận động hoặc khó giữ tư thế, hành trình có thể trở nên khó chịu hoặc không phù hợp.
Do đó, trước khi vận chuyển, cần xem xét cả khả năng ngồi, khả năng giữ thăng bằng, mức độ hỗ trợ cần thiết và thời gian di chuyển dự kiến.
Khi nào không nên cố đưa người bệnh lên xe gia đình?
Gia đình nên thận trọng nếu người bệnh không thể tự ngồi hoặc phải có người giữ liên tục để duy trì tư thế.
Đặc biệt, không nên cố chuyển người bệnh lên xe chỉ vì “xe đủ rộng” nếu việc chuyển tư thế khiến người bệnh đau nhiều, chóng mặt, khó chịu hoặc không thể giữ được tư thế an toàn.
Trong trường hợp người bệnh vừa phẫu thuật hoặc đang có những yêu cầu đặc biệt về tư thế, cần ưu tiên hướng dẫn của bác sĩ hoặc nhân viên y tế tại cơ sở đang điều trị.
Người bệnh không thể ngồi có nhất thiết phải dùng cáng?
Không phải mọi trường hợp đều giống nhau.
Một số người bệnh vẫn có thể di chuyển bằng xe lăn hoặc ngồi với hỗ trợ phù hợp. Trong khi đó, một số trường hợp khác có thể cần nằm trong quá trình vận chuyển.
Việc lựa chọn xe lăn, cáng hoặc phương tiện hỗ trợ khác nên dựa trên tình trạng cụ thể, khả năng vận động và hướng dẫn y tế liên quan.
Gia đình không nên tự quyết định rằng người bệnh “phải nằm cáng” hoặc “chắc chắn có thể ngồi xe” khi chưa đánh giá đầy đủ tình trạng thực tế.
Trước khi đưa người bệnh về nhà, gia đình nên kiểm tra những gì?
Trước khi sắp xếp phương tiện, gia đình nên xác định một số thông tin cơ bản:
- Người bệnh có thể tự ngồi dậy không?
- Khi ngồi, người bệnh có giữ được tư thế ổn định không?
- Người bệnh có thể tự đứng hoặc bước vài bước không?
- Có cần người hỗ trợ khi chuyển từ giường sang xe không?
- Người bệnh đang sử dụng xe lăn hay dụng cụ hỗ trợ vận động nào?
- Có cần duy trì tư thế nằm trong quá trình di chuyển không?
- Thời gian di chuyển dự kiến là bao lâu?
- Nơi đón hoặc nơi trả có cầu thang, lối hẹp hoặc khó tiếp cận không?
Những thông tin này giúp đơn vị vận chuyển hoặc nhân viên y tế hiểu rõ nhu cầu của người bệnh và trao đổi phương án phù hợp hơn.
Không nên tự nâng hoặc kéo người bệnh nếu không có kỹ năng phù hợp
Khi người bệnh không thể tự chuyển tư thế, người nhà thường có xu hướng dùng sức để bế, kéo hoặc dìu người bệnh lên xe.
Tuy nhiên, nếu thao tác không phù hợp, cả người bệnh và người hỗ trợ đều có thể gặp khó khăn trong quá trình chuyển người.
Vì vậy, nếu người bệnh cần nhiều người hỗ trợ hoặc cần thiết bị hỗ trợ chuyển tư thế, gia đình nên trao đổi trước với nhân viên y tế hoặc đơn vị vận chuyển thay vì tự thực hiện.
Điều kiện tại nhà cũng ảnh hưởng đến phương án vận chuyển
Việc đưa người bệnh từ bệnh viện lên xe chỉ là một phần của quá trình.
Khi về đến nhà, cần tiếp tục đưa người bệnh từ phương tiện vào phòng hoặc vị trí nghỉ ngơi.
Nếu nhà có cầu thang, lối đi hẹp, nền dốc hoặc xe không thể tiếp cận gần cửa, quá trình này có thể cần thêm hỗ trợ.
Vì vậy, khi liên hệ đơn vị vận chuyển, gia đình nên cung cấp trước thông tin về điều kiện tại điểm đón và điểm trả.
Khi nào nên cân nhắc dịch vụ vận chuyển người bệnh?
Gia đình có thể cân nhắc dịch vụ vận chuyển phù hợp nếu người bệnh:
- Không thể ngồi ổn định trên ghế xe thông thường.
- Không thể tự lên hoặc xuống xe.
- Cần xe lăn hoặc cáng.
- Cần hỗ trợ khi chuyển từ giường lên phương tiện.
- Cần nằm trong quá trình di chuyển.
- Có điều kiện nhà ở khiến việc đưa người bệnh ra vào phương tiện gặp khó khăn.
Điều quan trọng là cung cấp đầy đủ và chính xác thông tin về tình trạng vận động của người bệnh ngay từ khi trao đổi.
Có xe 7 chỗ không đồng nghĩa với việc có thể vận chuyển mọi người bệnh
Xe gia đình có thể phù hợp với người có khả năng ngồi và di chuyển tương đối ổn định.
Tuy nhiên, đối với người không thể ngồi bình thường, việc lựa chọn phương tiện nên dựa trên khả năng vận động và nhu cầu thực tế của người bệnh, thay vì chỉ dựa vào số chỗ ngồi hoặc kích thước của xe.
Nếu chưa chắc người bệnh có phù hợp để di chuyển bằng xe gia đình hay không, gia đình nên trao đổi với nhân viên y tế trước khi thực hiện.
Trung Tâm Cấp Cứu Toàn Quốc hỗ trợ vận chuyển người bệnh
Trong trường hợp người bệnh gặp khó khăn khi ngồi, đứng, lên xuống phương tiện hoặc cần hỗ trợ bằng xe lăn, cáng, gia đình có thể liên hệ Trung Tâm Cấp Cứu Toàn Quốc để trao đổi về nhu cầu vận chuyển.
Lưu ý: Nội dung nhằm cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế việc đánh giá, chẩn đoán hoặc hướng dẫn của bác sĩ và nhân viên y tế. Phương án vận chuyển cần được lựa chọn dựa trên tình trạng thực tế của từng người bệnh.
TRUNG TÂM CẤP CỨU TOÀN QUỐC
Hotline: 0704 115 115 | 0995 114 115
Y tế sự kiện: 082 8899 115 | 085 2288 115
Website:
Địa chỉ: 03 Đường 35A Trịnh Quang Nghị, Phường Bình Đông, TP. Hồ Chí Minh
Zalo: https://zalo.me/3105407123098382136
Email: 115toanquoc@gmail.com
Facebook: https://web.facebook.com/trungtamcapcuutoanquoc
Khu vực hoạt động: Toàn quốc
